مرگ برخی پرندگان مهاجر در راه تهران
رئیس اداره نظارت بر امور حیات وحش استان تهران گفت: متأسفانه امسال به دلیل کاهش بارندگی، بسیاری از زیستگاههای آبی استان که معمولا میزبان پرندگان مهاجر بودند، وضعیت آبی مطلوبی ندارند و این کاهش منابع آبی میتواند خطر تلفات را نیز افزایش دهد.
محمد کرمی، رئیس اداره نظارت بر امور حیات وحش استان تهران، از تأخیر در سرشماری سالانه حیات وحش استان تهران به دلیل سرمای دیرهنگام هوا خبر داد و گفت: کاهش منابع آبی این استان میتواند منجر به کاهش تعداد پرندگان مهاجر، ضعف و حتی از دست رفتن آنها به دلیل نبود زیستگاه مناسب بینراهی شود.
به گزارش ایسنا، محمد کرمی با اشاره به سرشماری سالانه حیات وحش استان تهران که به طور معمول از اوایل پاییز تا اواسط زمستان انجام میشود، افزود: «امسال به دلیل شرایط آبوهوایی، آغاز سرشماری به آذرماه موکول شد. در حال حاضر سرشماری در برخی از مناطق استان که شرایط مساعدتری داشتهاند، انجام شده است و اکنون در میانه فرایند سرشماری قرار داریم».
او افزود: «پیشبینی میکنیم تا حدود دو هفته آینده و حداکثر تا اواخر دیماه، سرشماری گونههای شاخص علفخوار استان از جمله قوچ و میش، کل و بز، آهو و جبیر در سطح استان تهران به پایان برسد». به گفته او، در سرشماری امسال، شرایط آبوهوایی نقش تعیینکنندهای داشت. بهطور معمول، آغاز بارندگیها و کاهش دما باعث میشود گلههای حیات وحش از حالت پراکندگی خارج شوند و گلههای نر و ماده در کنار هم قرار بگیرند. این شرایط دقت سرشماری را افزایش میدهد و معمولا زمانی رخ میدهد که دما در زیستگاهها به نزدیک صفر درجه برسد و برودت و بارش برف آغاز شود.
به گفته کرمی، امسال با توجه به شرایط اقلیمی استان تهران، این اتفاق از نیمه دوم آذرماه به بعد رخ داده و به همین دلیل، سرشماری حیات وحش با حدود یک ماه تأخیر نسبت به سالهای گذشته آغاز شده است.
او افزود: «در سالهای قبل، معمولا سرشماری از آبانماه شروع میشد که نخستین مناطق مورد بررسی نیز زیستگاههای مرتفع از جمله زیستگاههای حاشیه اثر طبیعی ملی دریاچه تار و هویر با ارتفاع بیش از ۳۰۰۰ متر است».
او درباره سرشماری گونه پرندگان آبزی و کنارآبزی مهاجر گفت: «سرشماری پرندگان مهاجر آبزی و کنارآبزی، در سطح بینالملل از اول ژانویه تا پایان ژانویه (از ۱۱ دی تا ۱۱ بهمن) انجام میشود. حضور پرندگان آبزی و کنارآبزی مهاجر بهشدت تحت تأثیر شرایط آبوهوایی و وضعیت منابع آبی است، بنابراین اگر آبگیرهای استان از شرایط آبی مناسبی برخوردار باشند، شاهد حضور پرندگان بیشتری خواهیم بود. متأسفانه امسال به دلیل کاهش بارندگی، بسیاری از زیستگاههای آبی استان که معمولا میزبان پرندگان مهاجر بودند، وضعیت آبی مطلوبی ندارند و این موضوع میتواند بر حضور پرندگان مهاجر تأثیر بگذارد همچنین کاهش منابع آبی میتواند خطر تلفات را نیز افزایش دهد، چراکه پرندگان امکان دسترسی مناسب به غذا و آب را از دست میدهند».
او با بیان اینکه تالابهایی مانند بندعلیخان و قنبرآباد نیز کاملا وابسته به بارندگی و روانآبهای سطحی هستند گفت: «زمانی که بارشها مناسب باشد و این آبگیرها تغذیه شوند، شرایط برای حضور پرندگان مهاجر فراهم میشود و امکان سرشماری دقیقتری خواهیم داشت».
کرمی با بیان اینکه وضعیت آبی تالابها و آبگیرهای استان بهشدت وابسته به میزان بارندگی و حقابه آنهاست، گفت: «در صورت وقوع بارشهای مناسب، روانآبهای سطحی وارد آبگیرها و تالابها میشود و آنها را تغذیه میکند که این موضوع منجر به ارتقای شرایط زیستگاهی و در نتیجه افزایش حضور پرندگان خواهد شد. در صورتی که شرایط آبی مناسب فراهم شود، پرندگان مهاجر میتوانند برای مدتی به عنوان مهمان در استان حضور داشته باشند و امکان سرشماری دقیق آنها فراهم شود».
کرمی افزود: «یکی از عوامل بسیار مهم در میزان حضور این پرندگان در استان تهران، وضعیت منابع آبی از جمله آبگیرها، تالابها و سدهای موجود در سطح استان است. اگر این منابع آبی بهطور کامل آبگیری نشده باشند و وسعت دریاچهها کاهش یابد، طبیعتا ظرفیت میزبانی از پرندگان مهاجر نیز کمتر خواهد شد. در استان تهران چند سد وجود دارد که به عنوان زیستگاههای مهم توقف پرندگان مهاجر عمل میکنند اما با توجه به شرایط فعلی بارندگی و کاهش منابع آبی، ممکن است این سدها بهطور کامل آبگیری نشوند. در چنین شرایطی، پرندگان مدتزمان کوتاهتری در این ایستگاههای آبی توقف میکنند و تعداد کمتری از آنها در استان مشاهده میشود».
رئیس اداره نظارت بر امور حیات وحش استان تهران تأکید کرد: «پیامد این وضعیت انتخاب مسیرهای جایگزین از سوی برخی پرندگان مهاجر است یا در طول مسیر مهاجرت با ضعف جسمی مواجه شوند. در مواردی مشاهده میشود که پرندگان ضعیفشده به حاشیه شهرها یا روستاها میرسند و در نزدیکی زیستگاههای آبی یا مناطق انسانی دیده میشوند و گاه از دست میروند».